BOTAŞ’ın, Haziran ayında Bursa ve Eskişehir’deki organize sanayi bölgelerinin hesaplarına el koyup sonrasında 36 ay taksitlendirme yaptığı, Ekim 2004-Aralık 2006 dönemine dair doğalgaz taşıma bedeli farkı sorununun çözümüne dönük umut ışığı doğdu.

BOTAŞ, söz konusu döneme ait olarak Bursa Ticaret ve Sanayi Odası Organize Sanayi Bölgesi’nden 24,1, Demirtaş Organize Sanayi Bölgesi’nden 16,2, Eskişehir Organize Sanayi Bölgesi’nden 12, Gürsu Organize Sanayi Bölgesi’nden 1,2 milyon lira, Nilüfer Organize Sanayi Bölgesi’nden 295 bin lira fark bedeli tahakkuk ettirmişti. 54 milyon lirayı bulan ana para taksitlendirme süresi ve faizleriyle birlikte 80 milyon lirayı aşıyor. OSB’ler de geçmişe dönük bu farkların EPDK’nın aldığı kararlar sonucu ortaya çıktığını, kendilerinin taşıma bedellerini zamanında ödediğini, bu farkın zaten zorda olan sanayiye büyük yük getireceğini belirterek yürütmeyi durdurma talebiyle hukuki süreç başlatmıştı.

KAPLAN, KONUYU KILIÇDAROĞLU’NA İLETTİ

OSB temsilcileri bir yandan da konuyu siyasi platforma taşıdı. DOSAB Başkanı Ertuğrul Kaplan, geçen hafta CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu ile görüşmesinde doğalgaz taşıma bedeli farkı konusunu gündeme getirdi. Konuyla yakından ilgilenen Kılıçdaroğlu’nun talimatı üzerine CHP Grup Başkanvekili M.Akif Hamzaçebi kanun teklifi konusunda çalışma başlattı. MYK Üyesi ve Bursa Milletvekili Abdullah Özer de 13 Temmuz Salı günü TBMM Başkanlığına kanun teklifini sundu. DOSAB Başkanı Ertuğrul Kaplan, “Sanayiye büyük darbe vuran doğalgaz taşıma bedeli farkı sorununun çözümü konusunda Ak Parti Milletvekillerinden de destek beklediklerini söyledi.

ABDULLAH ÖZER’İN KANUN TEKLİFİ

Özer, 18.04.2001 tarih ve 4646 sayılı Doğalgaz Piyasası Kanununda (Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılması ve Doğalgaz Piyasası Kanunu) Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifini gerekçesi ile birlikte TBMM’ye sundu. Buna göre Doğalgaz Piyasası Kanununun geçici 5.maddesine aşağıdaki fıkranın eklenmesi isteniyor;

“Bursa ve Eskişehir illerindeki Organize Sanayi Bölgelerine, BOTAŞ tarafından Ekim 2004-Aralık 2006 dönemine ilişkin olarak tahakkuk ettirilmiş bulunan doğalgaz taşıma farkı bedelleri silinerek görev zararı kabul edilir.”

TEKLİFİN GEREKÇESİ

Özer’in sunduğu gerekçede şu ifadeler yer alıyor:

Bursa ve Eskişehir illerinde bulunan Organize Sanayi Bölgeleri (OSB) 4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanununun 8. maddesine göre serbest tüketici statüsündedirler. Bursa’da Bursagaz’dan, Eskişehir’de ise Esgaz’dan aldıkları doğalgazı OSB’ler içinde kurdukları dağıtım altyapısı üzerinden satmakta ve taşıma bedeli dahil doğalgaz bedelini BOTAŞ’a ödemektedirler. BOTAŞ ise taşıma bedelini Bursagaz ve Esgaz’a aktarmaktadır.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu, 24.01.2004 tarih ve 291 nolu Kurul Kararında 22.778 TL/m3 olarak belirlediği taşıma bedeli üst sınırını, 368 nolu kararında 8.786 TL/m3, 415 nolu kararında 9.307 TL/m3 ve 616 nolu Kararında ise 9.962 TL/m3 belirlemiş, fakat bu tarifelerin üçü de Danıştay Onüçüncü Dairesinin sırasıyla 23.01.2007 gün ve K:2007/291, 292 ve 293 sayılı kararlarıyla iptal edilmiştir.

Bunun üzerine EPDK, 30.10.2007 tarih ve 1360/4 nolu Kurul kararı ile 368, 415 ve 616 sayılı Kurul Kararlarının iptal edilmesi nedeniyle, bu tarifelerden önce yürürlükte bulunan 291 nolu Kurul Kararının taşıma bedeline ilişkin maddelerinin 2004, 2005 ve 2006 yılları için de uygulanmasına karar vermiştir. EPDK’nın 1360/4 sayılı Kurul kararı üzerine Bursagaz ve Esgaz, dağıtım bedeli farklarını BOTAŞ’ın doğalgaz satış faturalarından mahsup etme yoluyla BOTAŞ’tan tahsil etmişler; BOTAŞ da doğalgaz satış faturalarından mahsup edilen tutarları, Temmuz 2008’den itibaren söz konusu OSB’lere fatura ederek, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkındaki Kanun hükümlerine göre takibata başlamıştır.

Söz konusu OSB’ler aldıkları doğalgazı, OSB içinde bulunan KOBİ’ler ile enerji santrallerine satmışlar, santrallerde üretilen enerji de OSB içindeki KOBİ’lere kullandırılmıştır. Doğalgaz taşıma bedelinin geçmişe dönük olarak değişmesi durumunda, OSB içinde bulunan enerji santralının ürettiği enerjinin bedelini geçmişe dönük olarak değiştirmeleri mümkün olmadığı gibi, doğalgaz ile enerji fiyatını bir maliyet unsuru kabul ederek üretim fiyatlandırmasında bulunan KOBİ’lerin üreterek satmış oldukları ürünlerin fiyatlarını geçmişe yönelik olarak değiştirmeleri de mümkün olamamaktadır.

Ülkemiz derin bir ekonomik kriz içindedir ve bundan dolayı OSB içinde bulunan işletmelerin önemli bir kısmı üretimlerini kısmak zorunda kalırlarken, önemli bir kısmı da iflas ederek üretimden çekilmişlerdir.

BOTAŞ’ın söz konusu OSB’lere geçmişe dönük olarak tahakkuk ettirerek 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre takibata geçtiği tutarları, OSB’lerin üyelerinden tahsil etmeleri fiilen imkansızdır. İmkansızdır, çünkü bir kısmı iflas ettiği için zaten tahsil edilemez durumdadır, bir kısmından da tahsilata girişilmesi iflaslarına yol açacaktır. İflaslara yeni iflasların eklenmesi işsizliği daha da artıracaktır. Teklif ile meydana gelmiş olan haksızlığın giderilmesi ve olası mağduriyetlerin önlenmesi amaçlanmaktadır.